pageTop
template afbeelding

Weblog

Midi-theater, begroting en nierstenen

26-10-2009  |  Thoon Essed

Het was een heftige week. Allereerst natuurlijk omdat ik samen met Commissaris van de Koningin Wim van de Donk tijdens een persconferentie op woensdag de 22e oktober bezuinigingen moest aankondigen. Daarnaast sprak ik op een bijeenkomst van ondernemers in Tilburg in het inmiddels bekendste theater van Nederland, het Midi theater. De algemene beschouwingen vielen voor mij in het water door een niersteenaanval die met spoed een bezoek aan het ziekenhuis nodig maakte.
 
Na jaren van voorspoed veranderde het beeld van de provinciale begroting voor 2010 drastisch. Dat komt omdat het Rijk bezuinigt op de provincies, zo’n 300 miljoen waarvan €40 miljoen voor Brabant. En daar blijft het niet bij. Er loopt nog steeds een discussie over nog een andere aanslag op onze financiën. Die betreft de verdeelsleutel voor de uitkering uit het Provinciefonds. Het provinciefonds is de uitkering van het Rijk aan de provincies. Deze wordt aan de verschillende provincies verdeeld volgens een vaste een verdeelsleutel. Een rapport van de Raad voor de financiële verhoudingen stelt een aanpassing voor van deze verdeelsleutel. Volgens dit voorstel zou Brabant het meest moeten inleveren. Tesamen met het voorstel voor een uitname van €600 miljoen uit het Provinciefonds zou dat voor Brabant een financieel nadeel van € 146 miljoen betekenen. Ruim twintig miljoen méér dan wij nu krijgen van het Rijk. De discussie er over loopt nog maar dat het Rijk ook de provincies vraagt de knip te trekken, ligt voor de hand.
 
Nu zult u zeggen: “en die miljarden van Essent dan?” Daarvan hebben wij met de Staten afgesproken dat het geld allereerst gebruikt moet worden om het netwerkbedrijf Enexis, dat wel in overheidshanden blijft, van een solide financiële basis te geven. Dan moet er geld op de bank (néé, geen IJslandse en ook bij die onderneming uit Noord-Holland hebben wij geen rekening lopen) om het wegvallen van de Essent dividenden te compenseren uit rente-inkomsten. Overigens dalen de rentes dalen op het moment en ook dat is een tegenvaller.
Dan blijft er €1 miljard over voor investeringen die Brabant beter en sterker maken. Dat geld gaan wij niet inzetten om structurele tegenvallers te compenseren.
 
Kortom: het is nodig om te buigen. Die veertig miljoen kunnen wij opvangen door een aantal uitgavenposten terug te dringen. Maar daarmee is het makkelijke werk gedaan. De directieraad van de provinciale organisatie heeft op zich genomen om een studie te verrichten om te zien hoe 20% op de formatie en de budgetten bezuinigd kan worden. Door taken ter discussie te stellen, minder uitgebreid uit te voeren, anders en slimmer te organiseren of uit te besteden. Dat doen wij vanuit het principe van goed werkgeverschap, dus met baanzekerheid voor de medewerkers. Hun werk kan veranderen, misschien ook hun werkgever maar de baan moet blijven. Geen gedwongen ontslagen.
 
Het leidt er toe dat ik op dinsdag de twintigste samen met de directeur Middelen, Tom Schulpen, de medewerkers van die directie toespreek. Een volle zaal mensen die geconcentreerd luisteren en kritische vragen stellen. Ik snap de emotie, het zijn betrokken mensen die hard en met inzet werken. Dan is zo’n boodschap pijnlijk. Bij middelen komt de klap nog harder aan, er wordt gekeken of een reductie met 50% mogelijk is.
De volgende dag dus een drukke persconferentie met de camera’s van TV10, Omroep Brabant, de Brabantse dagbladen en ook landelijke kranten. Trouw dicht mij de volgende ochtend een lidmaatschap van een andere partij toe.
 
Op woensdagmiddag treed ik op als vervanger van burgemeester Vreeman van Tilburg. Die had toegezegd een lezing te houden voor het BORT, de Tilburgse ondernemersvereniging. Maar begrijpelijk genoeg had de burgemeester aan de vooravond van het debat over het rapport van de Midi-enquêtecommissie in de gemeenteraad andere zaken aan zijn hoofd. Ik spreek de ondernemers toe over de profilering van Brabant, het Merk, de vragen zijn een beetje zuinig maar ik hoor later van Enrico Koenen, een provinciale medewerker, dat tijdens de borrel achteraf er toch de nodige positieve reacties en verzoeken van ondernemers los kwamen. Terwijl ik koffie drink in de foyer, voor mijn spreekbeurt, loopt Adriaan van Bavel naar buiten en staat het raadslid Smolders met enkele mensen voor het gebouw op de stoep te praten. Hoe het die avond in de raadsvergadering afliep, weet iedereen.
 
Vrijdag zou ik de vergadering van Provinciale Staten bijwonen, de algemene beschouwingen. Maar donderdagavond begon ik mij niet lekker te voelen. Vrijdagmorgen was de pijn zodanig dat ik naar het ziekenhuis ging met de diagnose dat er een niersteen opspeelde. De arts onderzoekt mij die dag herhaald en stelt een medische ingreep in het vooruitzicht. Pijnstillers houden mij op de been. Via de internetverbinding volg ik tussen het ziekenhuisbezoek de algemene beschouwingen, waar Paul Rüpp zich, als vanouds krachtig weerde. Mijn waardering is groot, zeker als hij erin slaagt de kou uit de lucht te halen met enkele toezeggingen. Het college zal in de eerste week van november aan de Staten een overzicht toezenden van harde verplichtingen en niet harde verplichtingen in de begroting. Op basis daarvan kunnen de Staten dekking zoeken voor eigen aanvullende wensen bij de begrotingsbehandeling. Daarnaast zal er in het voorjaar een debat kunnen plaatshebben aan de hand van concrete voorstellen van het college over de beoogde positie van onze provincie en de taken die we daarbij blijven uitvoeren, minder of helemaal niet meer zullen uitvoeren.